Dakloosheid in Catalonië: hulporganisaties vragen €100 miljoen extra in 2026

Maatschappelijke organisaties in Catalonië slaan alarm over de groeiende dakloosheid en roepen de overheid op om in 2026 minstens €100 miljoen extra vrij te maken voor ondersteuning en opvang.

Volgens cijfers maakten in 2024 meer dan 4.700 mensen gebruik van hulpdiensten voor daklozen, terwijl vermoed wordt dat het werkelijke aantal nog aanzienlijk hoger ligt.

Oproep van grote hulporganisaties

De oproep komt van een brede coalitie van organisaties uit de sociale sector, waaronder het netwerk Taula d’Entitats del Tercer Sector Social de Catalunya, Entitats Catalanes d’Acció Social (ECAS), Sant Joan de Déu Catalunya, Càritas Catalunya en Creu Roja Catalunya (Rode Kruis).

Tijdens een persconferentie benadrukten zij dat de situatie vraagt om een snelle, krachtige en gecoördineerde politieke reactie om de toenemende dakloosheid in de regio aan te pakken.

Volgens de organisaties bestaat er al een beleidskader om dakloosheid te bestrijden, maar blijft de uitvoering daarvan tot nu toe onvoldoende en te traag.

Dakloosheid is vaak onzichtbaar

De organisaties wijzen erop dat dakloosheid niet alleen mensen betreft die letterlijk op straat leven.

Veel mensen bevinden zich in verborgen vormen van dakloosheid, zoals:

• wonen in onveilige of ongezonde woningen

• tijdelijke of instabiele huisvesting

• overvolle woningen

• onzekere huursituaties

Deze situaties maken mensen bijzonder kwetsbaar en vergroten het risico dat zij uiteindelijk volledig dakloos raken.

Huisvesting belangrijkste oorzaak

Volgens de organisaties speelt de huidige woningcrisis een centrale rol in het probleem. In een samenleving waar de sociale ongelijkheid groeit, is toegang tot betaalbare huisvesting volgens hen de belangrijkste factor geworden die armoede en sociale uitsluiting versterkt.

Gegevens van het Catalaanse statistiekbureau Idescat laten zien dat:

• ongeveer 25% van de bevolking risico loopt op sociale uitsluiting

• bijna 15% moeite heeft om woonkosten te betalen

Deze ontwikkelingen dragen volgens hulporganisaties rechtstreeks bij aan de stijgende dakloosheid.

Hulp moet overal gelijk zijn

De sociale sector dringt ook aan op een uniform systeem van ondersteuning in heel Catalonië.

Momenteel verschilt de toegang tot hulp vaak per gemeente, waardoor mensen soms minder ondersteuning krijgen afhankelijk van waar zij wonen.

De organisaties willen daarom dat het bestaande actieplan tegen dakloosheid volledig wordt uitgevoerd en versterkt, zodat iedereen in de regio dezelfde toegang tot hulp krijgt.

€100 miljoen nodig volgens organisaties

Volgens Xavier Trabado, voorzitter van het netwerk van sociale organisaties, ligt de oplossing niet in nieuwe plannen maar in het daadwerkelijk uitvoeren van het bestaande beleid.

“Het kader om dakloosheid aan te pakken bestaat al. Wat nu nodig is, is actie en voldoende middelen om het uit te voeren.”

Tot nu toe heeft de overheid ongeveer €30 miljoen beschikbaar gesteld, maar volgens de organisaties is dat lang niet genoeg.

“Om een effectieve en gegarandeerde aanpak mogelijk te maken, is minstens €100 miljoen nodig, inclusief middelen voor lokale gemeenten,” aldus Trabado.

Mogelijke nieuwe wet tegen dakloosheid

Daarnaast roepen de organisaties het Catalaanse parlement op om snel een specifieke wet tegen dakloosheid goed te keuren.

Een dergelijke wet zou volgens hen de basis kunnen vormen voor een meer structurele en gecoördineerde aanpak in heel Catalonië.