Gotelé in Spanje: waarom hebben zoveel Spaanse huizen ruwe structuurmuren?

Wie weleens een oudere woning in Spanje heeft bekeken, herkent het meteen: muren met een ruwe, korrelige structuur. In het Spaans heet dit gotelé. In Nederland en België wordt het vaak omschreven als structuurverf, spuitwerk, popcornmuur of stippelwand.
Voor veel Nederlanders en Belgen is het even wennen, want in Spanje kom je deze muren opvallend vaak tegen. Vooral in oudere appartementen en huizen is gotelé bijna standaard aanwezig. Maar waarom eigenlijk?
Wat is gotelé?
Gotelé is een muurafwerking waarbij kleine druppels of korrels verf op de muur worden gespoten. Daardoor ontstaat een hobbelige structuur. Het woord komt waarschijnlijk van het Franse goutte, dat “druppel” betekent.
De structuur kan fijn of grof zijn. Soms lijkt het op kleine verfdruppels, soms op een echte ruwe korrellaag. In oudere Spaanse woningen zit het vaak niet alleen op de muren, maar soms ook op plafonds.
Waarom is gotelé zo populair geworden in Spanje?
De populariteit van gotelé heeft vooral te maken met de bouwgolf in Spanje in de jaren zestig en zeventig. In die periode trokken veel mensen van het platteland naar de steden voor werk. Daardoor moesten er in korte tijd enorme aantallen woningen worden gebouwd.
Dat ging snel, goedkoop en niet altijd even precies. Muren waren niet altijd strak, egaal of perfect afgewerkt. Gotelé was toen een praktische oplossing: met een ruwe structuur kon je oneffenheden, scheurtjes en slecht afgewerkte muren makkelijk verbergen.
Wat begon als een snelle en betaalbare afwerking, werd daarna jarenlang als normaal en zelfs decoratief gezien.
Praktisch, goedkoop en vergevingsgezind
Gotelé had meerdere voordelen. Het was relatief goedkoop, snel aan te brengen en minder gevoelig voor zichtbare beschadigingen. Een gladde muur laat elke oneffenheid, kras of scheur zien. Bij een structuurmuur valt dat veel minder op.
Ook werd vaak gezegd dat gotelé een licht geluiddempend effect had, al was de belangrijkste reden vooral praktisch: het maakte muren optisch netter zonder dat ze perfect gestuct hoefden te zijn.
Waarom willen veel mensen er nu vanaf?
Tegenwoordig is de smaak veranderd. Moderne woningen in Spanje hebben meestal gladde muren. Veel kopers, zeker buitenlandse kopers, vinden gotelé ouderwets en willen liever een strakke, rustige afwerking.
Daarom is “gotelé verwijderen” in Spanje een veelgezochte klus. Het kan op verschillende manieren: schuren, afkrabben, glad plamuren of de muur opnieuw laten stucen. Welke methode het beste is, hangt af van de ondergrond, de dikte van de structuur en de gebruikte verf.
Let op bij aankoop van een woning
Koop je een oudere woning in Spanje en wil je gladde muren? Houd dan rekening met extra kosten. Gotelé verwijderen kan arbeidsintensief zijn, zeker als het in het hele huis zit.
Bij een bezichtiging is het daarom verstandig om goed naar de muren en plafonds te kijken. Wat op het eerste gezicht een klein cosmetisch detail lijkt, kan bij renovatie toch een flinke klus worden.
Conclusie
Gotelé hoort bij de Spaanse woninggeschiedenis. Het werd vooral populair omdat het snel, goedkoop en handig was in een tijd waarin massaal werd gebouwd. Tegenwoordig wordt het veel minder toegepast en kiezen steeds meer mensen voor gladde muren.
Toch blijft gotelé een herkenbaar detail van oudere Spaanse woningen. Voor de één nostalgisch en typisch Spaans, voor de ander vooral iets dat zo snel mogelijk verwijderd moet worden.
