Valencia: historische stad, moderne architectuur, stranden en de geboorteplaats van paella
Valencia ligt aan de Middellandse Zee aan de oostkust van Spanje en is de hoofdstad van de autonome regio Comunidad Valenciana. De stad combineert een eeuwenoud historisch centrum met futuristische architectuur, kilometerslange stranden, grote stadsparken en een uitgesproken mediterrane levensstijl.
Met officieel 840.792 inwoners behoort Valencia tot de grootste steden van Spanje. Alleen Madrid en Barcelona tellen meer inwoners. De stad groeit bovendien snel: in één jaar kwamen er bijna 15.000 inwoners bij.
Valencia is ook de geboorteplaats van een van de beroemdste gerechten uit de Spaanse keuken: paella. Voeg daar Las Fallas, de historische zijdehandel, de groene Turia-tuinen en de spectaculaire Ciudad de las Artes y las Ciencias aan toe en je krijgt een stad die opvallend veel verschillende kanten heeft.
Meer dan tweeduizend jaar geschiedenis
Valencia werd in 138 voor Christus door de Romeinen gesticht onder de naam Valentia Edetanorum.
Na de Romeinse periode kwam de stad achtereenvolgens onder Visigotisch en islamitisch bestuur. Tijdens de Moorse periode, toen Valencia bekendstond als Balansiya, groeide de stad sterk en werden irrigatiesystemen aangelegd die de landbouw in de omgeving tot bloei brachten.
In 1238 veroverde koning Jaume I van Aragón de stad. Valencia werd vervolgens onderdeel van het christelijke Koninkrijk Valencia.
De grote bloeiperiode volgde in de 15e eeuw. Dankzij internationale handel, vooral in zijde, ontwikkelde Valencia zich tot een van de rijkste handelssteden aan de Middellandse Zee.
Veel monumenten in het huidige historische centrum herinneren nog aan die periode.
Kathedraal van Valencia en de Heilige Graal
Midden in de oude stad staat de Catedral de Valencia, ook wel La Seu genoemd.
De kathedraal werd vanaf de 13e eeuw gebouwd op de plaats waar eerder een moskee stond. Omdat er eeuwenlang aan werd gewerkt, zijn verschillende bouwstijlen zichtbaar, waaronder romaans, gotisch, barok en neoclassicisme.
Een van de grootste bijzonderheden bevindt zich in de Kapel van de Heilige Graal.
Hier wordt een oude kelk bewaard die volgens de katholieke traditie de beker zou kunnen zijn waaruit Jezus tijdens het Laatste Avondmaal dronk. Valencia maakt hierdoor deel uit van verschillende pelgrims- en toeristische routes rond de Heilige Graal.
El Miguelete
Naast de kathedraal staat de achthoekige klokkentoren El Miguelete, in het Valenciaans El Micalet.
Wie de ruim tweehonderd treden beklimt, wordt boven beloond met uitzicht over de daken van Ciutat Vella en een groot deel van Valencia.
De toren behoort samen met de kathedraal tot de herkenbaarste historische gebouwen van de stad.
Plaza de la Virgen
Direct achter de kathedraal ligt Plaza de la Virgen, een van de oudste en sfeervolste pleinen van Valencia.
Rond het plein staan de kathedraal, de Basílica de la Virgen de los Desamparados en verschillende historische overheidsgebouwen.
In het midden staat een grote fontein die de rivier de Turia symboliseert, omringd door figuren die verwijzen naar de belangrijkste irrigatiekanalen van de Valenciaanse landbouwgrond.
Vooral ’s avonds is dit een populaire plek om op een terras te zitten.
Tribunal de las Aguas
Iedere donderdag om twaalf uur vindt voor de Apostelenpoort van de kathedraal een eeuwenoude traditie plaats: het Tribunal de las Aguas.
Dit watertribunaal behandelt conflicten tussen boeren over het gebruik van irrigatiewater uit de Turia.
De oorsprong gaat mogelijk terug tot de islamitische periode en het tribunaal functioneert nog altijd.
UNESCO heeft het Tribunal de las Aguas erkend als immaterieel cultureel erfgoed. Ook de Lonja de la Seda en Las Fallas behoren tot het door UNESCO erkende culturele erfgoed van Valencia.
Lonja de la Seda
Een van de mooiste historische gebouwen is de Lonja de la Seda, de voormalige zijdebeurs.
Het complex werd voornamelijk in de 15e eeuw gebouwd, toen Valencia een belangrijk centrum voor internationale zijdehandel was.
Vooral de indrukwekkende Sala de Contratación is bekend. Hoge gedraaide stenen zuilen waaieren bovenin uit als palmbomen en dragen het gotische plafond.
De Lonja staat sinds 1996 op de Werelderfgoedlijst van UNESCO en geldt als een van de belangrijkste voorbeelden van Valenciaanse burgerlijke gotiek.
Mercado Central
Tegenover de Lonja ligt de enorme Mercado Central.
De overdekte markthal behoort tot de bekendste markten van Spanje en valt op door de combinatie van ijzer, glas, keramiek en modernistische architectuur.
Binnen verkopen honderden marktkramen onder andere verse vis, vlees, ham, kaas, groenten, fruit, kruiden en streekproducten.
Het is een goede plek om te zien hoe belangrijk verse ingrediënten nog altijd zijn binnen de Valenciaanse keuken.
Barrio del Carmen
Een groot deel van de historische binnenstad valt binnen El Carmen.
De wijk bestaat uit een doolhof van smalle straatjes, pleinen, oude paleizen, kerken, kleine restaurants en bars.
Op verschillende plaatsen zijn resten van de voormalige stadsmuur zichtbaar.
El Carmen is overdag interessant vanwege de geschiedenis en architectuur, maar verandert ’s avonds in een van de bekendere uitgaansgebieden van Valencia. Ook de officiële toeristische dienst noemt Barrio del Carmen een van de belangrijkste plekken om tijdens een bezoek aan de stad te ontdekken.
Torres de Serranos en Torres de Quart
Van de middeleeuwse stadsmuur zijn twee grote toegangspoorten bewaard gebleven: de Torres de Serranos en de Torres de Quart.
De Serranos-torens werden aan het einde van de 14e eeuw gebouwd en vormden een van de belangrijkste noordelijke toegangspoorten van de ommuurde stad.
Vanaf de torens heb je uitzicht over het centrum en de voormalige rivierbedding van de Turia.
De Torres de Quart tonen nog beschadigingen die herinneren aan militaire aanvallen tijdens onder andere de Napoleontische oorlogen.
Ciudad de las Artes y las Ciencias
Het grote moderne symbool van Valencia is de Ciudad de las Artes y las Ciencias, oftewel de Stad van Kunsten en Wetenschappen.
Het futuristische complex strekt zich over ongeveer twee kilometer uit in de voormalige rivierbedding van de Turia en werd grotendeels ontworpen door de Valenciaanse architect Santiago Calatrava.
De witte gebouwen, waterpartijen en enorme glazen constructies vormen een sterk contrast met het historische centrum.
Tot het complex behoren verschillende attracties.
Oceanogràfic
Het bekendste onderdeel is het Oceanogràfic, het grootste aquariumcomplex van Europa.
In verschillende gebouwen worden mariene ecosystemen uit onder meer de Middellandse Zee, tropische gebieden, poolgebieden en oceanen nagebootst.
Volgens de officiële toeristische organisatie leven er meer dan 45.000 dieren van ruim 500 soorten.
Voor gezinnen is het een van de populairste attracties van Valencia.
Museu de les Ciències
Het enorme skeletachtige gebouw naast het aquarium herbergt het Museu de les Ciències.
Het interactieve wetenschapsmuseum richt zich onder andere op technologie, biologie, ruimtevaart en natuurwetenschappen.
Het uitgangspunt is dat bezoekers veel zelf kunnen uitproberen en ontdekken, waardoor het museum vooral bij gezinnen met kinderen populair is.
Hemisfèric en Palau de les Arts
Het oogvormige Hemisfèric bevat een groot IMAX-scherm, planetarium en digitale projectiezaal.
Daarnaast staat het opvallende Palau de les Arts Reina Sofía, waar opera’s, concerten en andere grote podiumproducties plaatsvinden.
Samen vormen deze gebouwen een van de meest gefotografeerde stadsgezichten van Valencia.
Jardín del Turia: park in een voormalige rivier
Een van de bijzonderste kenmerken van Valencia is de Jardín del Turia.
Ooit stroomde de rivier de Turia dwars door de stad. Na een verwoestende overstroming op 14 oktober 1957 werd besloten de rivier ten zuiden van Valencia om te leiden.
De drooggelegde rivierbedding werd uiteindelijk geen snelweg, zoals aanvankelijk werd overwogen, maar een enorm stadspark.
Tegenwoordig loopt een kilometerslange groene strook dwars door Valencia. Afhankelijk van de gebruikte afbakening wordt ongeveer negen tot twaalf kilometer park gerekend. Er zijn wandel- en fietspaden, sportvelden, speeltuinen, fonteinen en tuinen.
Het park verbindt onder andere Bioparc aan de westkant met de Ciudad de las Artes y las Ciencias richting de kust.
Fietsen door Valencia
Valencia is opvallend geschikt om per fiets te verkennen.
De stad is relatief vlak en beschikt over een uitgebreid netwerk van fietspaden.
Vooral de Turia-tuinen vormen een prettige verkeersvrije verbinding tussen verschillende stadsdelen.
Vanaf het centrum kun je daarnaast relatief eenvoudig richting de stranden, de haven en zelfs delen van natuurgebied Albufera fietsen.
Malvarrosa en de stranden
Valencia is een van de weinige grote Spaanse steden waar een stedentrip gemakkelijk met een strandvakantie kan worden gecombineerd.
Het bekendste strand is Playa de la Malvarrosa.
Daarnaast liggen onder andere Playa del Cabanyal en Las Arenas dichtbij de stad.
Verder naar het zuiden volgen rustigere en natuurlijkere stranden zoals Pinedo, El Saler en La Devesa, in de omgeving van natuurpark Albufera. De gemeente beschikt in totaal over ongeveer negen kilometer zandstranden.
El Cabanyal
Vlak achter de stranden ligt de historische visserswijk El Cabanyal-Canyamelar.
De wijk staat bekend om kleurrijke gevels, betegelde huizen en lage traditionele woningen.
Jarenlang was het gebied relatief onbekend bij toeristen, maar tegenwoordig verschijnen er steeds meer restaurants, koffiezaken en creatieve bedrijven.
Toch is op verschillende plekken het oude karakter van de visserswijk nog duidelijk zichtbaar. De officiële toeristische dienst noemt El Cabanyal inmiddels een van de interessante wijken rond de kust.
Valencia is de geboorteplaats van paella
Wie Valencia bezoekt, komt vrijwel automatisch bij paella valenciana uit.
Het gerecht ontstond in de landbouwgebieden rond Valencia, vooral in de omgeving van L’Albufera.
De traditionele versie wordt doorgaans bereid met rijst, kip, konijn, sperziebonen en garrofón, een grote lokale witte boon. Afhankelijk van streek en traditie kunnen aanvullende ingrediënten worden gebruikt.
De bekende zeevruchtenpaella is internationaal misschien populairder, maar geldt niet als de oorspronkelijke Valenciaanse versie.
In Valencia wordt paella traditioneel vooral tijdens de lunch gegeten.
Albufera: rijstvelden en lagune vlak buiten de stad
Ongeveer tien kilometer ten zuiden van Valencia ligt het Parque Natural de l’Albufera.
Centraal ligt een grote zoetwaterlagune, omringd door rijstvelden, wetlands, duinen en bossen.
Het gebied is belangrijk voor trekvogels en vormt tegelijkertijd een essentieel onderdeel van de Valenciaanse rijstcultuur.
Bezoekers kunnen boottochten over de lagune maken en in nabijgelegen dorpen traditionele rijstgerechten eten. De officiële toeristische dienst noemt Albufera een van de absolute hoogtepunten rond Valencia.
El Palmar
Midden in het Albufera-gebied ligt het dorp El Palmar.
Het voormalige vissersdorp staat tegenwoordig vooral bekend om zijn restaurants met rijstgerechten.
Hier vind je naast paella ook andere typische gerechten zoals all i pebre, een traditioneel gerecht met paling, aardappel, knoflook en paprika.
Voor wie meer over de oorsprong van de Valenciaanse keuken wil ontdekken, is El Palmar een interessante aanvulling op een stedentrip.
Horchata en fartons
Een andere typisch Valenciaanse specialiteit is horchata de chufa.
Deze koude, zoete drank wordt gemaakt van aardamandelen en vooral in de warme maanden veel gedronken.
Traditioneel wordt horchata gecombineerd met fartons, langwerpige zachte zoete broodjes die in de drank worden gedoopt.
De plaats Alboraya, direct ten noorden van Valencia, staat bekend als een belangrijk centrum van de productie van chufa en horchata.
Las Fallas: wekenlang vuur, kunst en vuurwerk
Het beroemdste feest van Valencia is zonder twijfel Las Fallas.
In maart verschijnen overal in de stad enorme kleurrijke beelden en complete kunstwerken van hout en andere materialen.
De fallas zijn vaak satirisch en verwijzen naar politiek, beroemdheden of actuele gebeurtenissen.
Tijdens het festival klinkt dagelijks de mascletà, een oorverdovende vuurwerkshow waarbij vooral het geluid en ritme centraal staan.
Op 19 maart, tijdens La Cremà, worden vrijwel alle monumenten in brand gestoken.
Las Fallas is door UNESCO erkend als immaterieel cultureel erfgoed.
Plaza del Ayuntamiento tijdens Las Fallas
Een van de belangrijkste locaties tijdens de feestperiode is Plaza del Ayuntamiento.
Hier vindt dagelijks de grote mascletà plaats, waarvoor duizenden mensen zich op het plein en in omliggende straten verzamelen.
Ook buiten Las Fallas is dit plein een belangrijk onderdeel van de stad. Het stadhuis, postgebouw en verschillende monumentale gebouwen geven het een statige uitstraling.
Valencia CF en Mestalla
Voetbal speelt eveneens een belangrijke rol in de identiteit van de stad.
Valencia CF speelt zijn thuiswedstrijden in Estadio de Mestalla, een van de bekendste voetbalstadions van Spanje.
Mestalla werd in 1923 geopend en valt op door de steile tribunes die dicht op het veld staan.
Voor voetballiefhebbers zijn stadionrondleidingen beschikbaar en op wedstrijddagen is de omgeving bijzonder levendig.
Marina de Valencia
Aan de kust ligt de moderne Marina de Valencia.
Het gebied werd sterk ontwikkeld rond de America’s Cup van 2007 en bestaat tegenwoordig uit jachthavens, restaurants, terrassen, culturele ruimtes en wandelgebieden.
Een opvallend gebouw is Veles e Vents, ontworpen door architecten David Chipperfield en Fermín Vázquez.
De haven vormt samen met El Cabanyal en de stranden een populair kustgebied.
Een stad met veel groen
Valencia profileert zich steeds sterker als groene en duurzame stad.
Behalve de enorme Turia-tuinen zijn er kleinere parken, fietspaden en groene zones verspreid door de stad.
In 2024 was Valencia European Green Capital, mede vanwege inspanningen op het gebied van duurzame mobiliteit, openbare ruimte en klimaatbeleid.
Voor bezoekers betekent dat vooral dat veel delen van de stad gemakkelijk lopend of fietsend bereikbaar zijn.
Een internationaal groeiende stad
Valencia heeft de afgelopen jaren veel nieuwe inwoners aangetrokken.
Volgens de officiële cijfers telt de stad inmiddels 840.792 inwoners en blijft zij daarmee na Madrid en Barcelona de derde stad van Spanje. De officiële bevolkingsgroei bedroeg in een jaar ongeveer 1,8 procent.
De combinatie van klimaat, universiteiten, internationale bedrijven, relatief goede infrastructuur en ligging aan zee maakt Valencia bovendien populair bij buitenlandse inwoners.
Klimaat
Valencia heeft een mediterraan klimaat met warme zomers en milde winters.
In juli en augustus liggen de temperaturen regelmatig boven de 30 graden, terwijl de hoge luchtvochtigheid het soms warmer kan laten aanvoelen.
De winters zijn doorgaans zacht. Overdag liggen temperaturen regelmatig rond de 15 tot 20 graden.
Voor een actieve stedentrip zijn vooral het voorjaar en najaar prettig.
September en oktober kunnen wel perioden met zware regenval kennen. Aan de Spaanse oostkust kunnen tijdens zogenaamde DANA-situaties in korte tijd uitzonderlijk grote hoeveelheden regen vallen.
Stad, strand en natuur in één bestemming
Valencia heeft een combinatie die maar weinig grote Europese steden bieden.
Je kunt ’s morgens door een middeleeuwse zijdebeurs wandelen, daarna door een voormalige rivierbedding fietsen, ’s middags futuristische architectuur bekijken en enkele uren later aan de Middellandse Zee zitten.
Wie nog verder rijdt, staat binnen korte tijd tussen rijstvelden en de lagune van Albufera.
Juist die combinatie van historische architectuur, moderne stadsontwikkeling, stranden, gastronomie, natuur en typisch Valenciaanse tradities maakt Valencia tot een van de meest veelzijdige steden van Spanje.
