Totale zonsverduistering op 12 augustus: dit zijn de beste plekken in Spanje om te kijken

Spanje maakt zich op voor een bijzonder astronomisch spektakel. Op woensdag 12 augustus 2026 trekt een totale zonsverduistering over een groot deel van het land. Vooral in het noorden en oosten van Spanje zal de zon korte tijd volledig achter de maan verdwijnen.
De verduistering vindt plaats aan het einde van de dag, wanneer de zon al laag boven de westelijke horizon staat. Daardoor is niet alleen de locatie belangrijk, maar ook een vrij uitzicht richting het westen.
Van Galicië tot de Balearen
De zone waarin de zon volledig wordt bedekt loopt dwars door Spanje, van Galicië via het noorden en binnenland naar de Valenciaanse regio en de Balearen.
Onder andere delen van Galicië, Asturië, Cantabrië, Baskenland, La Rioja, Navarra, Castilië en León, Aragón, Catalonië, Castilla-La Mancha, de Comunidad Valenciana en de Balearen liggen binnen de totaliteitszone.
Buiten deze strook blijft de verduistering gedeeltelijk, al kan ook daar meer dan 99 procent van de zon worden bedekt.
Castilla y León een van de beste regio’s
Castilla y León wordt beschouwd als een van de aantrekkelijkste gebieden om de verduistering te bekijken.
De uitgestrekte hoogvlakten bieden op veel plaatsen een vrijwel onbelemmerd uitzicht op de westelijke horizon. Bovendien is de kans op helder zomerweer in het binnenland doorgaans gunstiger dan aan sommige Atlantische kustgebieden.
Plaatsen als Burgos, Valladolid, León, Palencia, Zamora en Soria liggen binnen de zone van volledige verduistering.
In Burgos duurt de totaliteit volgens het Spaanse geografische instituut ongeveer 1 minuut en 44 seconden.
Galicië ziet de schaduw als eerste
Het Spaanse vasteland krijgt de verduistering als eerste te zien in Galicië.
Vooral het noorden van de provincies A Coruña en Lugo ligt gunstig. Onder andere A Coruña, Lugo en Ferrol bevinden zich binnen de totaliteitszone.
In A Coruña begint de gedeeltelijke verduistering rond 19.31 uur. Het maximum wordt rond 20.28 uur bereikt en de totale fase duurt ongeveer 76 seconden.
Zuidelijker gelegen plaatsen als Santiago de Compostela, Vigo en Pontevedra krijgen geen volledige verduistering, maar de zon wordt daar wel voor meer dan 99 procent bedekt.
Heel Asturië onder de maanschaduw
Asturië behoort eveneens tot de beste regio’s. Vrijwel de hele autonome regio ligt binnen de strook van totaliteit.
In steden als Oviedo, Gijón en Avilés verdwijnt de zon volledig achter de maan. De totale fase kan daar ongeveer anderhalve minuut duren.
Ook hier geldt dat een locatie met goed uitzicht richting het westen belangrijk is, omdat de zon tijdens het hoogtepunt al relatief laag staat.
Santander en Cantabrië
Ook Cantabrië ligt volledig binnen de totaliteitszone.
Wie een spectaculair landschap zoekt, kan bijvoorbeeld kiezen voor de omgeving van Santander of een hoger gelegen locatie in de buurt van de Picos de Europa.
Afhankelijk van de exacte locatie duurt de volledige verduistering in Cantabrië ongeveer één tot twee minuten.
Zaragoza en Aragón
In Aragón liggen eveneens uitstekende kijklocaties.
Zaragoza ligt midden in de baan van de verduistering. Daar duurt de totale fase ongeveer 1 minuut en 25 seconden.
Ook delen van Huesca en Teruel krijgen een volledige verduistering. Vooral open landschappen buiten de steden kunnen interessant zijn omdat daar weinig gebouwen of bergen het zicht op de lage zon blokkeren.
Bardenas Reales in Navarra
Een opvallende locatie is het woestijnachtige natuurgebied Bardenas Reales in Navarra.
Het zuiden van Navarra ligt binnen de totaliteitszone en de combinatie van het droge landschap, de rotsformaties en de laagstaande verduisterde zon kan voor bijzondere beelden zorgen.
Ook de omgeving van Tudela ligt gunstig. Pamplona bevindt zich dichter bij de rand van de totaliteitszone.
Tarragona en zuiden van Lleida
In Catalonië loopt de volledige verduistering vooral over Tarragona en het zuiden van Lleida.
De regio heeft inmiddels speciale observatielocaties aangewezen om grote aantallen bezoekers veilig te kunnen ontvangen.
Barcelona ligt buiten de volledige totaliteitszone. Daar wordt wel bijna 99 procent van de zon bedekt.
Valencia krijgt korte totale verduistering
Ook de Comunidad Valenciana krijgt een belangrijke rol.
Vooral de provincie Castellón ligt gunstig. Plaatsen als Morella en delen van de Costa del Azahar bevinden zich binnen de volledige verduisteringszone.
Ook Valencia-stad krijgt een totale zonsverduistering, al duurt deze korter dan op sommige locaties verder naar het noorden. Volgens berekeningen duurt de totaliteit in Valencia ongeveer één minuut.
In Alicante is de verduistering daarentegen gedeeltelijk. De zon wordt er wel grotendeels bedekt, waardoor het buitenlicht sterk zal afnemen.
Mallorca, Menorca en Ibiza
Ook de Balearen behoren tot de bijzondere locaties.
Mallorca, Menorca, Ibiza en Formentera liggen binnen de baan van de volledige verduistering.
In Palma begint de verduistering rond 19.38 uur en vindt het maximum rond 20.32 uur plaats. De totale fase duurt er ongeveer 1 minuut en 36 seconden.
De zon staat daar tijdens de totaliteit echter nog maar enkele graden boven de horizon. Een volledig vrij uitzicht richting het westen is daarom essentieel.
Waar heb je waarschijnlijk de beste kans?
Niet alleen de duur van de totaliteit bepaalt of een plek geschikt is.
Aan de Atlantische noordkust is bewolking statistisch gezien vaker een risico. Het drogere Spaanse binnenland rond bijvoorbeeld Castilla y León en Aragón kan daarom aantrekkelijk zijn voor mensen die hun kansen op helder weer willen vergroten.
Historische wolkengegevens laten bijvoorbeeld een gemiddelde bewolkingsgraad zien van ongeveer 19 procent voor Zaragoza, tegenover ruim 50 procent in delen van Galicië en Baskenland. Het daadwerkelijke weer op 12 augustus blijft uiteraard doorslaggevend.
De verduistering vindt vlak voor zonsondergang plaats
Een belangrijk verschil met veel andere zonsverduisteringen is de timing.
In Spanje vindt de totale fase ongeveer tussen 20.26 en 20.33 uur plaats, afhankelijk van de locatie. De zon staat dan laag boven de horizon.
Een open plek is daarom belangrijker dan normaal. Een berg, gebouw of bomenrij richting het westen kan de verduistering op het beslissende moment volledig aan het zicht onttrekken.
Kijk nooit zonder bescherming naar de zon
Tijdens de gedeeltelijke fases mag je nooit rechtstreeks naar de zon kijken zonder goedgekeurde eclipsbril.
Een gewone zonnebril biedt onvoldoende bescherming en hetzelfde geldt voor zelfgemaakte filters, donkere glaasjes of fotografische filters die niet specifiek voor zonneobservatie zijn bedoeld.
Alleen tijdens de korte fase van volledige totaliteit, wanneer de zon daadwerkelijk 100 procent is bedekt, kan de zonnecorona rechtstreeks worden bekeken. Zodra ook maar een klein stukje van de zon terugkomt, moet de oogbescherming onmiddellijk weer worden gebruikt.
De totale zonsverduistering van 12 augustus wordt een uitzonderlijke gebeurtenis. Voor een groot deel van Spanje zal het bovendien de eerste kans in vele tientallen jaren zijn om een volledige zonsverduistering vanuit eigen land mee te maken.
