Spanje beleeft historische totale zonsverduistering: miljoenen mensen kijken naar de hemel
Spanje stond woensdagavond 12 augustus 2026 volledig in het teken van de totale zonsverduistering. Vanaf ongeveer 19.30 uur begon de maan vanuit het westen langzaam voor de zon te schuiven. Rond 20.30 uur bereikte het verschijnsel in grote delen van Noord- en Midden-Spanje zijn spectaculaire hoogtepunt.
De baan van de totale verduistering trok dwars door Spanje, van Galicië tot de Balearen. Onder andere delen van Galicië, Asturië, Cantabrië, Castilla y León, Baskenland, La Rioja, Navarra, Aragón, Castilla-La Mancha, Catalonië en de regio Valencia lagen in de zone waar de zon volledig achter de maan kon verdwijnen.
Duizenden mensen naar speciale uitkijkpunten
Al uren voor de eclips stroomden officiële observatieplaatsen vol. Alleen al bij vier speciaal ingerichte locaties in Aragón hadden zich volgens de autoriteiten meer dan 15.000 mensen verzameld. Ook stranden, pleinen, heuvels en andere open plekken door heel Spanje trokken grote aantallen bezoekers.
De Spaanse overheid had een groot veiligheidsplan opgetuigd. Meer dan 30.000 hulpverleners en veiligheidsmedewerkers werden ingezet om de enorme mensenmassa’s, het verkeer en het risico op natuurbranden in goede banen te leiden.
Files op weg naar de beste kijkplekken
De eclips zorgde ook voor flinke verkeersdrukte. Veel Spanjaarden reisden richting gebieden waar de verduistering totaal zichtbaar was.
Rond Madrid, Barcelona, Guadalajara, Ávila, Galicië en verschillende delen van Catalonië ontstonden files. Op de AP-7 in Tarragona werden bijvoorbeeld files van elf kilometer gemeld. De Spaanse verkeersdienst waarschuwde automobilisten bovendien om niet op vluchtstroken of langs wegen te stoppen om naar de eclips te kijken.
Vooraf werd rekening gehouden met 1,8 tot 2,9 miljoen extra verkeersbewegingen als gevolg van het astronomische spektakel.
Wolken zorgen in Galicië voor spanning
In A Coruña leek het weer lange tijd roet in het eten te gooien. Terwijl de dag grotendeels helder was verlopen, trokken vlak voor de eclips wolken binnen.
Honderden mensen die zich op stranden en hoger gelegen plekken hadden verzameld, vreesden daardoor het hoogtepunt te missen. Even later brak het wolkendek tijdelijk open, waarop volgens 20minutos applaus en gejuich losbarstte toen de gedeeltelijk bedekte zon zichtbaar werd.
Ook voor delen van Asturië en Cantabrië was vooraf gewaarschuwd voor bewolking, terwijl grote delen van de rest van Spanje gunstiger omstandigheden hadden.
Tot bijna twee minuten volledige duisternis
Hoe lang de zon volledig verdween, hing sterk af van de locatie.
In Oviedo duurde de totale fase ongeveer 1 minuut en 48 seconden. In León en Burgos was dat ongeveer 1 minuut en 44 à 45 seconden, terwijl Palma de Mallorca ongeveer 1 minuut en 36 seconden totaliteit kreeg.
Tijdens die korte periode werd de hemel donkerder, daalde het licht plotseling en werd rond de zwarte schijf van de maan de heldere corona van de zon zichtbaar.
Zelfs een vliegtuig vloog achter de schaduw aan
Een bijzondere manier om de eclips mee te maken was vanuit de lucht. Een speciaal vliegtuig van Iberia vertrok vanaf Madrid-Barajas met wetenschappers en waarnemers aan boord.
Op ongeveer 11.000 meter hoogte vloog het toestel met de schaduw van de maan mee. Hierdoor kon de totale fase volgens de berekeningen ongeveer 127 seconden worden waargenomen, langer dan vanaf iedere locatie op het Spaanse vasteland.
Grote vraag naar eclipsbrillen
De enorme belangstelling zorgde vooraf voor een stormloop op speciale eclipsbrillen. De autoriteiten bleven benadrukken dat rechtstreeks naar de zon kijken alleen veilig is met daarvoor goedgekeurde filters.
Gewone zonnebrillen bieden geen bescherming. Geschikte eclipsbrillen moeten voldoen aan de norm ISO 12312-2 en mogen niet beschadigd of bekrast zijn.
Historische gebeurtenis voor Spanje
De eclips van 12 augustus 2026 was bijzonder omdat het meer dan een eeuw geleden was dat een totale zonsverduistering op deze schaal vanaf het Spaanse vasteland kon worden gezien.
En Spanje hoeft niet lang op een volgend astronomisch hoogtepunt te wachten. Op 2 augustus 2027 trekt opnieuw een totale zonsverduistering over een deel van het land. Dan liggen juist Zuid-Spanje, Ceuta en Melilla bijzonder gunstig.
Voor miljoenen mensen in Spanje zal 12 augustus 2026 echter vooral herinnerd worden als de avond waarop even bijna iedereen tegelijk dezelfde kant op keek: naar de zon die voor enkele bijzondere momenten achter de maan verdween.
