Drinkwater in Spaans dorp bij Málaga al ruim een week onveilig: inwoners mogen kraanwater niet drinken
In het Andalusische dorp Iznate, in de provincie Málaga, mogen inwoners al sinds 10 november 2026 geen kraanwater drinken. Bij controles zijn te hoge concentraties chloraat aangetroffen, een chemische stof die onder andere kan ontstaan bij het desinfecteren van drinkwater. Hoewel een eerste nieuwe watertest inmiddels gunstig is uitgevallen, blijven de beperkingen voorlopig van kracht. De gemeente moet eerst drie opeenvolgende goede testresultaten ontvangen voordat het water weer veilig wordt verklaard. Ondertussen krijgen inwoners gratis flessenwater van de gemeente.
Drinkwater in Iznate sinds 10 november ongeschikt
De inwoners van Iznate, een klein dorp in de streek Axarquía ten oosten van Málaga, zitten al meer dan een week met een drinkwaterprobleem.
Op 9 november maakte het gemeentebestuur bekend dat bij wateronderzoek een te hoge concentratie chloraat was aangetroffen.
Daarop werd besloten dat het kraanwater vanaf 10 november niet langer geschikt was voor menselijke consumptie.
De maatregel geldt voor de ongeveer 940 inwoners van het dorp.
Zij mogen het water niet gebruiken om te drinken, voedsel te bereiden of hun tanden te poetsen.
De gemeente heeft daarom een systeem opgezet waarmee huishoudens gratis flessenwater kunnen ontvangen.
Op 17 november werd duidelijk dat de beperkingen voorlopig blijven gelden.
Eerste nieuwe watertest is positief
Er is inmiddels voorzichtig positief nieuws.
Volgens het gemeentebestuur laat de eerste controle na de herstelwerkzaamheden zien dat de chloraatconcentratie weer binnen de toegestane grenzen ligt.
Dat is een belangrijke verbetering.
Toch betekent één goede uitslag niet dat het water direct weer kan worden gedronken.
De gemeente heeft aangegeven dat drie opeenvolgende watertests aan de gestelde eisen moeten voldoen.
Pas daarna kunnen de gezondheidsautoriteiten het drinkwater officieel opnieuw geschikt verklaren.
Totdat die toestemming wordt gegeven, moeten inwoners de bestaande beperkingen blijven volgen.
Laboratorium loopt vertraging op
De gemeente heeft nieuwe watermonsters laten onderzoeken.
De resultaten laten echter langer op zich wachten dan gehoopt.
Volgens het gemeentebestuur heeft het laboratorium dat de monsters onderzoekt momenteel te maken met een hoge werkdruk.
Daardoor duurt het langer voordat de uitslagen beschikbaar zijn.
De gemeente onderhoudt contact met het laboratorium en de lokale gezondheidsautoriteiten.
Een definitieve datum waarop het kraanwater weer veilig kan worden gebruikt, is nog niet bekendgemaakt.
Wat is chloraat en waarom is het een probleem?
Chloraat is een chemische verbinding die onder meer kan ontstaan als bijproduct van bepaalde desinfectiemiddelen.
Bij het zuiveren van drinkwater worden regelmatig chloorhoudende producten gebruikt om bacteriën en andere ziekteverwekkers te bestrijden.
Dat is noodzakelijk om het water microbiologisch veilig te houden.
Maar onder bepaalde omstandigheden kunnen bij de opslag of het gebruik van deze middelen ongewenste stoffen ontstaan.
Een daarvan is chloraat.
Wanneer de concentratie in drinkwater te hoog wordt, kan dat gezondheidsrisico’s met zich meebrengen.
Chloraat kan onder andere de opname van jodium door de schildklier verstoren.
Vooral langdurige blootstelling en blootstelling bij gevoelige groepen, zoals jonge kinderen en mensen met een jodiumtekort, verdienen aandacht.
Een overschrijding van de wettelijke grens betekent niet automatisch dat iedereen die het water heeft gedronken ziek wordt. De grenswaarde is bedoeld om de volksgezondheid te beschermen.
Welke grenswaarden gelden in Spanje?
De Spaanse drinkwaterwetgeving stelt eisen aan de hoeveelheid chloraat in leidingwater.
Volgens het Spaanse Koninklijk Besluit 3/2023 geldt in beginsel een grenswaarde van 0,25 milligram per liter.
Onder bepaalde voorwaarden, wanneer specifieke desinfectiemethoden worden gebruikt, is een waarde tot 0,7 milligram per liter toegestaan.
Bij de metingen in Iznate werd volgens de eerdere gemeentelijke bekendmaking ook de hogere grenswaarde overschreden.
De exacte gemeten concentratie is niet openbaar gemaakt in de geraadpleegde berichtgeving.
| Onderdeel | Waarde of situatie |
|---|---|
| Algemene grenswaarde chloraat | 0,25 mg/l |
| Voorwaardelijke hogere grenswaarde | 0,7 mg/l |
| Waarde bij eerdere meting in Iznate | Boven 0,7 mg/l |
| Eerste nieuwe test | Binnen toegestane grenzen |
| Vereist voor opheffen beperkingen | Drie opeenvolgende goede tests |
| Huidige status op 17 november | Kraanwater niet geschikt voor consumptie |
Wat mogen inwoners voorlopig niet doen?
Zolang de beperking van kracht is, adviseert de gemeente om het kraanwater niet te gebruiken voor:
- Drinken, ook niet voor koffie of thee.
- Koken of voedsel bereiden.
- Tandenpoetsen.
- Het bereiden van babyvoeding.
- Het wassen van voedingsmiddelen die met het water in aanraking komen en zonder verdere veilige behandeling worden gegeten.
Voor deze toepassingen moeten inwoners flessenwater of ander aantoonbaar veilig drinkwater gebruiken.
Het koken van kraanwater is geen betrouwbare oplossing tegen chloraat. Koken doodt bepaalde ziekteverwekkers, maar verwijdert opgeloste chemische stoffen zoals chloraat niet. Door verdamping kan de concentratie zelfs toenemen.
Voor andere huishoudelijke toepassingen, zoals douchen en schoonmaken, gelden niet automatisch dezelfde beperkingen. Inwoners moeten hiervoor de aanwijzingen van de plaatselijke autoriteiten volgen.
Gemeente deelt gratis flessenwater uit
Om ervoor te zorgen dat inwoners over voldoende drinkwater beschikken, heeft de gemeente een distributiesysteem opgezet.
Huishoudens kunnen gratis flessenwater ophalen met speciale gemeentelijke vouchers.
De hoeveelheid water wordt afgestemd op het aantal personen in het huishouden.
De vouchers kunnen worden gebruikt bij het gemeentehuis en de plaatselijke Covirán-supermarkt.
Ook is rekening gehouden met mensen die moeilijk zelf water kunnen ophalen.
Inwoners met mobiliteitsproblemen kunnen thuisbezorging aanvragen.
Dat geldt eveneens voor mensen die vanwege hun leeftijd of werkverplichtingen niet in staat zijn naar een uitgiftepunt te gaan.
De gemeente wil deze voorziening handhaven zolang het kraanwater niet veilig is verklaard.
Waterreservoirs en leidingen gereinigd
Na de ontdekking van de verhoogde chloraatconcentraties heeft de gemeente herstelmaatregelen genomen.
Zo zijn de gemeentelijke waterreservoirs gereinigd.
Ook zijn leidingen doorgespoeld.
Daarnaast is het middel waarmee het drinkwater wordt gedesinfecteerd opnieuw gecontroleerd.
Deze werkzaamheden moeten ervoor zorgen dat de kwaliteit van het water verbetert.
De eerste nieuwe wateranalyse wijst erop dat de maatregelen mogelijk effect hebben gehad.
De gemeente wacht echter op aanvullende resultaten voordat de beperkingen worden opgeheven.
Niet de eerste drinkwatercrisis in Iznate
Opvallend is dat Iznate eerder met vergelijkbare problemen te maken heeft gehad.
Ook in november 2025 werd het drinkwater tijdelijk ongeschikt verklaard.
Destijds werden afwijkende waarden van stoffen die verband houden met het desinfectieproces aangetroffen.
Niet alleen Iznate werd getroffen.
Ook het nabijgelegen El Borge kreeg toen te maken met beperkingen.
Later ontstonden vergelijkbare problemen in andere dorpen in de Axarquía, waaronder Totalán.
De problemen leidden tot extra aandacht voor de drinkwaterzuivering en de kwaliteit van het leidingnetwerk.
Gemeente investeerde in augustus nog in verbetering
Juist omdat Iznate eerder drinkwaterproblemen had, werden in augustus 2026 werkzaamheden aan het lokale waternet uitgevoerd.
Die verbeteringen moesten de watervoorziening minder afhankelijk maken van bepaalde externe omstandigheden en beter bestand maken tegen chemische problemen.
Toch is enkele maanden later opnieuw een overschrijding vastgesteld.
Dat roept vragen op over de oorzaak en de effectiviteit van de genomen maatregelen.
Vooralsnog is niet bekendgemaakt wat precies tot de verhoogde chloraatconcentratie heeft geleid.
Daarom kan niet worden geconcludeerd dat de eerdere werkzaamheden verkeerd zijn uitgevoerd.
Wel maakt het nieuwe incident duidelijk dat verdere controle nodig blijft.
Ook andere dorpen in de Axarquía hadden problemen
De Axarquía is een bergachtige streek ten oosten van Málaga, met onder andere Vélez-Málaga, Torrox, Nerja en tientallen kleinere dorpen.
De regio heeft in de afgelopen jaren regelmatig te maken gehad met waterproblemen.
Daarbij gaat het niet alleen om watertekorten tijdens perioden van droogte, maar soms ook om afwijkingen in de drinkwaterkwaliteit.
In 2025 moesten onder andere El Borge en Totalán tijdelijk maatregelen nemen vanwege te hoge chloraatwaarden.
In augustus 2026 werd ook in een deel van Comares het kraanwater ongeschikt verklaard vanwege chloraat.
Het huidige verbod geldt echter specifiek voor Iznate.
Er is geen aanwijzing dat het drinkwater in de gehele provincie Málaga door dit incident onveilig is.
Wat betekent dit voor Nederlanders en Belgen in de omgeving?
Voor Nederlanders en Belgen die in Iznate wonen of er tijdelijk verblijven, gelden dezelfde voorzorgsmaatregelen als voor andere inwoners.
Zolang de gemeente het drinkwater niet heeft vrijgegeven, moeten zij flessenwater gebruiken voor drinken, voedselbereiding en tandenpoetsen.
Wie een vakantiewoning in Iznate bezit, doet er verstandig aan ook eventuele gasten over de beperkingen te informeren.
Voor bewoners van omliggende plaatsen is het belangrijk om de berichten van de eigen gemeente te volgen.
Een drinkwaterwaarschuwing in Iznate betekent niet automatisch dat het leidingwater in andere gemeenten eveneens ongeschikt is.
Wanneer is het water weer veilig?
De gemeente heeft nog geen datum genoemd waarop het drinkwater opnieuw kan worden gebruikt.
De eerste gunstige watertest biedt wel perspectief.
Maar voordat de maatregel wordt opgeheven, moeten nog twee opeenvolgende controles voldoen aan de gestelde eisen.
Daarna moeten de bevoegde autoriteiten het water officieel veilig verklaren.
Tot die tijd blijft de distributie van flessenwater doorgaan.
Inwoners wachten op definitieve oplossing
De nieuwe drinkwaterproblemen zorgen opnieuw voor ongemak bij de inwoners van Iznate.
Ondanks verbeteringen aan het waternet in augustus is het kraanwater sinds 10 november opnieuw ongeschikt voor consumptie.
De gemeente heeft reservoirs gereinigd, leidingen doorgespoeld en het desinfectieproces onderzocht.
Hoewel de eerste nieuwe controle binnen de toegestane grenswaarden viel, zijn aanvullende tests noodzakelijk.
Voor de inwoners blijft de belangrijkste boodschap voorlopig onveranderd: gebruik geen kraanwater om te drinken, te koken of tanden te poetsen totdat de gemeente officieel bevestigt dat het weer veilig is.
