Welke documenten heb je nodig als je naar Spanje reist?

Wie vanuit Nederland of België naar Spanje reist, heeft dankzij het vrije verkeer binnen de Europese Unie relatief weinig formaliteiten. Toch moet je altijd een aantal geldige documenten bij je hebben. Reis je met de auto, een huisdier of een boot, dan gelden aanvullende regels.
Spanje behoort tot zowel de Europese Unie als het Schengengebied. Daardoor zijn er tussen de meeste Schengenlanden normaal gesproken geen permanente grenscontroles. Dat betekent echter niet dat je zonder identiteitsbewijs mag reizen. Tijdelijke grenscontroles kunnen bovendien altijd worden ingesteld.
Paspoort of identiteitskaart
Nederlanders en Belgen kunnen naar Spanje reizen met een:
- geldig paspoort;
- geldige nationale identiteitskaart.
Een Nederlands paspoort is dus niet noodzakelijk wanneer je een geldige Nederlandse ID-kaart hebt. Dit geldt ook voor reizen naar de Balearen en Canarische Eilanden.
Het document moet tijdens de reis geldig zijn. Ook kinderen moeten over een eigen paspoort of identiteitskaart beschikken.
Een rijbewijs is geen officieel reisdocument en kan een paspoort of identiteitskaart niet vervangen.
Geen standaard grenscontrole, maar identiteitsbewijs blijft verplicht
Wie vanuit Nederland, België of Frankrijk over land naar Spanje rijdt, passeert normaal gesproken geen vaste paspoortcontrole.
Schengenlanden mogen echter tijdelijk grenscontroles invoeren, bijvoorbeeld vanwege veiligheidsrisico’s of bijzondere omstandigheden.
Zorg daarom dat je paspoort of ID-kaart tijdens de hele reis gemakkelijk beschikbaar is.
Ook hotels en andere accommodaties in Spanje moeten gegevens van hun gasten registreren en kunnen daarom bij het inchecken om je identiteitsdocument vragen.
Minder dan drie maanden in Spanje
Voor Nederlanders, Belgen en andere EU-burgers is voor een verblijf van maximaal drie maanden in Spanje in principe een geldig paspoort of identiteitsbewijs voldoende.
Je hebt hiervoor geen visum of Spaanse verblijfskaart nodig.
Langer dan drie maanden in Spanje
Wie daadwerkelijk naar Spanje verhuist of langer dan drie maanden blijft, krijgt met andere regels te maken.
EU-burgers die langer dan drie maanden in Spanje wonen, moeten zich in beginsel inschrijven in het Registro Central de Extranjeros.
Daarbij wordt het Certificado de Registro de Ciudadano de la Unión afgegeven. Op dit groene registratiebewijs staan onder andere je naam, nationaliteit, adres, registratiedatum en NIE-nummer.
Afhankelijk van je situatie moet je aantonen dat je bijvoorbeeld:
- in Spanje werkt;
- zelfstandig ondernemer bent;
- voldoende financiële middelen hebt;
- en, wanneer dat van toepassing is, over voldoende ziektekostendekking beschikt.
Het groene registratiecertificaat is overigens geen identiteitsbewijs. Je moet daarnaast je Nederlandse of Belgische paspoort of identiteitskaart kunnen gebruiken om je identiteit aan te tonen.
Wat is het NIE-nummer?
Het Número de Identidad de Extranjero (NIE) is het persoonlijke identificatienummer voor buitenlanders die administratieve, economische, professionele of sociale contacten met Spanje hebben.
Het nummer blijft in principe aan dezelfde persoon gekoppeld en wordt gebruikt bij allerlei officiële handelingen.
Je kunt een NIE bijvoorbeeld tegenkomen bij:
- aankoop van een woning;
- belastingzaken;
- bepaalde bankzaken;
- werkzaamheden of ondernemerschap;
- inschrijving als inwoner;
- officiële administratieve procedures.
Een NIE is dus een nummer, geen verblijfsvergunning en ook geen identiteitskaart.
Met de auto naar Spanje
Wie met een Nederlandse of Belgische auto naar Spanje rijdt, moet een geldig rijbewijs bij zich hebben.
Een rijbewijs dat door een EU-land is afgegeven, is geldig in Spanje zolang het rijbewijs zelf geldig is.
Neem daarnaast in ieder geval mee:
- het originele kenteken- of registratiebewijs van de auto;
- geldige verzekeringsgegevens;
- je rijbewijs;
- paspoort of identiteitskaart.
Is de groene kaart verplicht?
Voor een auto die in een EU-land verzekerd is, geldt de kentekenplaat in andere EU-landen in principe als bewijs dat er minimaal een wettelijke aansprakelijkheidsverzekering aanwezig is.
Een traditionele papieren groene kaart is daarom voor reizen tussen EU-landen niet standaard verplicht.
Het blijft wel verstandig om je verzekeringsbewijs mee te nemen. Bij een ongeval of politiecontrole kun je daarmee eenvoudiger aantonen waar de auto verzekerd is.
Nederlands of Belgisch rijbewijs in Spanje
Voor vakantiegangers is een geldig EU-rijbewijs voldoende.
Wie permanent in Spanje gaat wonen, kan zijn Nederlandse of Belgische rijbewijs in veel gevallen blijven gebruiken zolang het geldig is.
Bij verlopen of bepaalde zeer langdurig geldige rijbewijzen gelden echter aparte regels. Een EU-rijbewijs met een geldigheidsduur langer dan de Spaanse standaardtermijnen kan na twee jaar Spaanse residentie onder de Spaanse vernieuwingsregels vallen.
Voor een normale vakantie speelt dit niet.
Met een hond, kat of fret naar Spanje
Voor huisdieren gelden Europese regels.
Wie vanuit Nederland of België met een hond, kat of fret naar Spanje reist, moet beschikken over een geldig Europees dierenpaspoort.
Daarnaast moet het dier:
- gechipt zijn;
- geldig tegen hondsdolheid zijn ingeënt;
- een vaccinatie hebben die correct in het dierenpaspoort is geregistreerd.
Bij een eerste rabiësvaccinatie moet na de vaccinatie normaal gesproken minimaal 21 dagen worden gewacht voordat het dier naar Spanje mag reizen. De chip moet bovendien zijn aangebracht voordat de geldige rabiësvaccinatie wordt gegeven.
Een algemene gezondheidsverklaring die maximaal tien dagen oud is, is voor een normale reis vanuit Nederland of België naar Spanje niet vereist wanneer het dier aan de Europese regels voldoet en een geldig EU-dierenpaspoort heeft.
Zo’n gezondheidscertificaat speelt vooral een rol bij binnenkomst vanuit bepaalde landen buiten de Europese Unie.
Reizen met jonge huisdieren
Spanje staat in principe niet toe dat een jonge hond, kat of fret binnenkomt wanneer het dier nog niet geldig tegen hondsdolheid kan worden beschermd.
Omdat de eerste vaccinatie vanaf minimaal twaalf weken kan worden gegeven en daarna doorgaans nog 21 dagen wachttijd geldt, kan een pup of kitten meestal pas vanaf ongeveer 15 weken leeftijd regulier naar Spanje reizen.
Controleer bij jonge dieren altijd vooraf de actuele regels.
Andere huisdieren
Het Europese dierenpaspoort geldt alleen voor:
- honden;
- katten;
- fretten.
Voor bijvoorbeeld vogels, konijnen, knaagdieren en reptielen kunnen andere nationale regels gelden.
Controleer daarvoor vóór vertrek de specifieke Spaanse invoervoorwaarden.
Huisdieren in de auto
Een dier mag tijdens het rijden de bestuurder niet hinderen.
Een loslopende hond op de voorstoel of tussen bestuurder en pedalen is daarom geen goed idee.
Gebruik bijvoorbeeld:
- een geschikte transportbox;
- een afscheidingsrek;
- of een degelijk bevestigingssysteem.
Het belangrijkste is dat het dier de bestuurder niet kan afleiden of in zijn bewegingsvrijheid kan beperken.
Europese zorgpas meenemen
Voor een tijdelijke vakantie in Spanje is het verstandig ook je Europese zorgpas (EHIC) mee te nemen wanneer je daarvoor verzekerd bent.
Met de EHIC kun je tijdens een tijdelijk verblijf noodzakelijke zorg krijgen binnen het openbare zorgstelsel volgens de voorwaarden die ook voor inwoners van Spanje gelden.
De EHIC is geen vervanging voor een reisverzekering. Zaken als repatriëring, verlies van bagage of particuliere medische zorg vallen er bijvoorbeeld niet automatisch onder.
Met een boot naar Spanje
Wie met een eigen pleziervaartuig naar Spanje reist, moet meer documenten meenemen dan bij een gewone autovakantie.
Afhankelijk van het type boot en de vaarroute kunnen onder andere nodig zijn:
- geldig vaarbewijs;
- International Certificate of Competence (ICC);
- eigendoms- of registratiebewijs;
- verzekeringsdocumenten;
- bewijs dat btw over het vaartuig is voldaan;
- marifooncertificaten wanneer een marifoon aanwezig is;
- eventueel een bemanningslijst.
Nederlandse vaarbewijzen die sinds 2010 zijn afgegeven bevatten automatisch het ICC.
Bij varen op zee is het bovendien verstandig goed te controleren welk eigendoms- of nationaliteitsbewijs Spanje voor jouw vaartuig accepteert. Een Nederlands ICP wordt namelijk niet automatisch in ieder land als volwaardig registratie- of nationaliteitsbewijs erkend.
Voor jetski’s en andere snelle vaartuigen gelden daarnaast specifieke Spaanse regels.
Maak kopieën van belangrijke documenten
Naast de originele documenten is het verstandig digitale kopieën te bewaren van bijvoorbeeld:
- paspoort of ID-kaart;
- rijbewijs;
- kentekenbewijs;
- verzekeringsgegevens;
- Europees dierenpaspoort;
- belangrijke reserveringen.
Bewaar die kopieën bij voorkeur niet uitsluitend op dezelfde telefoon of in dezelfde tas als de originele documenten.
Een kopie vervangt het origineel bij een officiële controle meestal niet, maar kan bij verlies of diefstal wel veel problemen voorkomen.
Kort samengevat
Voor een normale vakantie vanuit Nederland of België naar Spanje heb je vooral een geldig paspoort of identiteitskaart nodig.
Reis je met de auto, neem dan ook je rijbewijs, kentekenbewijs en verzekeringsgegevens mee.
Voor een hond, kat of fret zijn een microchip, geldige rabiësvaccinatie en Europees dierenpaspoort noodzakelijk.
Blijf je langer dan drie maanden in Spanje, dan krijg je te maken met registratie als EU-burger en het Spaanse NIE-nummer.
Door de benodigde documenten vóór vertrek te controleren voorkom je dat een ontspannen reis naar Spanje al bij de grens, autoverhuur, accommodatie of dierenarts onnodig ingewikkeld wordt.
